Elektrische fiets, de Sparta ION, ontwikkeld door 3T uit Enschede

Twente is de kraamkamer van tal van baanbrekende vindingen. Technologie die wereldwijd wordt toegepast en door iedereen wordt herkend. Zoals Bluetooth, dat werd ontworpen aan de Universiteit Twente. Maar ook de elektrische fiets, inmiddels een populair vervoermiddel, werd ontwikkeld door Enschedese ingenieurs.

Toen in 2000 fietsenfabrikant Sparta tot de conclusie kwam dat een elektrische fiets wel eens een hit zou kunnen worden, klopte het bedrijf aan bij 3T in Enschede. Met een complexe vraag: we willen elektrisch fietsen
met een fiets die eruitziet als een gewone Nederlandse fiets, geen lawaai maakt, modern gestyled en onderhoudsvrij is en comfortabel ondersteunt. Dat laatste wil zeggen versnellen en vertragen zonder extreme tempowisselingen. De engineers van 3T ontwikkelden op basis van de eisen een concept dat nu algemeen wordt toegepast en een standaardoplossing is. Afhankelijk van de fabrikant zijn er natuurlijk wel de nodige kwaliteitsverschillen.

Onlogisch was het niet dat Sparta bij 3T uitkwam. Het bedrijf, in 1982 uit de UT ontstaan als Twente Technology Transfer (vandaar 3T), staat bekend als een deskundige partner bij vraagstukken op het gebied van onder andere elektronica, embedded software en mechatronica, zegt manager commerciële zaken Richard Mijnheer: “We staan inderdaad bekend als een gerenommeerd bedrijf. We leveren een goede kwaliteit en daarom weten klanten ons te vinden.”

Het is een bijzonder bedrijf, 3T. Als allesomvattende term zou het een ingenieursbureau genoemd kunnen worden. Maar dan niet met een specialisatie in mechanica of elektrotechniek alleen, maar veel meer
in de combinatie. Mijnheer: “Noem het een projectenbureau. Wij zijn, zeker als het gaat om co-development, een verlengstuk van de opdrachtgever. Wij ontwikkelen in nauwe samenwerking met de klant, zodat zij krijgen wat ze willen.”

Die klanten variëren van ASML tot Zeiss. En inmiddels heeft 3T al tal van innovaties mogen noteren. Zoals recentelijk de Smart Sensor Interface voor pyranometers, waarmee de hoeveelheid zonnestraling wordt gemeten.
Een technologisch huzarenstukje waarvan 3T er wel meer aflevert. Zoals dus ook de elektrische fiets. Mijnheer: “Het concept van de elektrische fiets was destijds niet helemaal nieuw. In Azië bestond wel zoiets maar Sparta wilde het op basis van een hartstikke goede Hollandse fiets. Dat was er nog niet. De sleutel zat bijvoorbeeld in de combinatie van elektronica en embedded software voor het motormanagement. Het versnellen of vertragen moet niet abrupt gaan en je moet niet voelen alsof iemand je met een duw in de rug vooruit beweegt. Wij hebben daar destijds die speciale elektronica voor ontwikkeld. En nog steeds doen wij innovatie en support projecten voor Sparta.”

Bij 3T werken in Enschede 45 mensen. Ook in Eindhoven is een, zij het bescheiden, vestiging. De relatie met de UT ligt voor de hand. “Daar zitten de potentiele vakmensen, die gelukkig graag bij ons willen werken en ook blijven.”

De elektrische fiets, zoals 3T die concipieerde, is inmiddels een commodity. Mijnheer voorspelt in de consumenten en machineapparatenbouw markt steeds meer projecten, waarbij hoogwaardige software en elektronica
wordt gevraagd. “Dat is de algemene trend: steeds meer software en elektronica, die in consumentenproducten worden toegepast. Maar ook bijvoorbeeld in machines om slijtages aan onderdelen tijdig vast te stellen. Dat
betekent ook dat wij nieuwe types klanten krijgen, die wij willen ontzorgen. Zou je het simpel omschrijven, dat zeg ik: wij ontwikkelen en leveren het complete product van idee tot en met de uitfasering.”

“Wij ontwikkelen en leveren het complete product van idee tot en met de uitfasering”

Bron: Innovation, nummer 6, 2014